Dieđut ja dieđiheamit

Gearggusvuođadilis almmuhit gielda ja riikkadási eiseválddit varas dieđuid neahttasiidduidis bokte. NRK rádio ja TV maid ovdanbidjet dieđuid.

Fáhkka heahtedilis gos lea heagga- ja dearvvasvuođavárra politiijat doaimmahit dieđihit ássiide olámuttolaš kanálaid bokte.

Gearggusvuođa ja heahtedili dieđut

Gearggusvuođadilis lea dehálaš oažžut varas dieđuid dilis ja dárbbašlaš doaibmabijuid birra. Čuovu gieldda ja riikkadási eiseválddiid dieđuid neahttasiidduidis, rádio ja TV bokte.

NRK:as lea erenomáš ovddasvástádus dieđihit álbmogii riikkadási heahtediliin. NRK P1 lea dat vuođđoplána, muhto buot NRK kanálat geavahuvvo doaimmahit dehálaš dieđuid.

Doaimmat olahit dehálaš dieđuid

Iešgearggusvuođa olis berrešii dus leat DAB-rádio olámuttus, vai oččošit dieđuid NRK:as.  Ovdamunnin livčče maid ahte dus lea báhtterat rádios jus elrávdnji boatkana.

Siviilasuodjalusa sáhttá adnojuvvot dieđihit álbmogii dehálaš dieđuid. Da sendes signalet «Dehálaš diehtu – ohcal dieđuid», mas lea dat seamma dieđihannjurggas go das mii iskojuvvo guktii jahkái.

Fuomáš vearreođđasiid ja vearredieđuid

Gearggusvuođadiliin ja heahtediliin soames aktevrrat geahččalit gilvit vearredieđuid dahkan dihtii dorvvohisvuođa ja balu. Soapmásat dáhtošedje dagahit eahpádusa eiseválddiid dillehálddašeami.

Danne gánneha leat gáldokritihkalaš, erenomážit redakšuvnnalaš dárkkiskeahtes gálduide.   Ane liige fuomášumi sosiála mediaide ja eahpealmmolaš neahttabáikkiid gálduide. Mediabearráigeahčču addá árvvoštallanráđiid luohtehahtti dieđuide. GOALLOSTUS: Falske nyheter og desinformasjon på nettet | Medietilsynet

Politiijaid dieđut heahtediliin

Go leat heagga- ja dearvvasvuođavárra dilit, de bohtet SMS-dieđut guoskkahuvvon ássiide. Duođalaš diliin adnojuvvo Heahtediehtu, vuogádat mii váfista dehálaš dieđuid váralaš diliin olahit olbmuide.

Gieldda dieđihanvuogádat heahtediliin

Gielda dieđiha ássiide heagga- ja dearvvasvuođaváralaš heahtediliin.  Gielda atná Varsling24 vuogádaga dieđihit ássiide. Dieđut sáddejuvvo teakstadiehtun mobiilatelefovnnaide. Dieđuin leat oanehis dieđut dili birra, gos oaččut maid bietnadási dieđuid das mii dáhpáhuvvá ja makkár doaibmabijuid berret álggahit.

Oktavuođadoalaheapmi čuozakeahttá mobiilafierpmádahkii

Stuorra heahtediliin mobiilafierpmádahkii sáhttá nu sakka čuohcat liige noađuheami geažil ahte dat ravgá eret. Váfistit gulahallama bearrašiin, ustibiiguin ja oahppásiiguin, ávžžuhat geavahit SMS:a dahje neahttavuđot dieđihanbálvalusaid ovdalgo riŋge ja háleštit. Dat geahpedivčče mobiilafierpmádaga čuohcama ja váfista dehálaš dieđuid joavdat.

Maid veaját jus eletronalaš gulahallan ravgá eret

Jus mobiila- ja interneahtta lea doaimmakeahttá ja dárbbašivččet veahki heahteetáhtain, de mana lagamuš politiijastašuvdnii, buollinstašuvdnii dahje doavtterfáktii oažžut veahki. Dat váfista dutnje joatkkalaš dárbbašlaš veahki vaikko eletronalaš gulahallan leage boatkanan.  Dákkáraš diliin gielda addá, nu guhkás go vejolaš, dieđuid plakáhtain ráđđeviesu ja servodat viesu olggobealde.